prepared by Tarrin Wills, 2001
u-mutation occurs in all parts of speech where the stem has a short ‘a’, and in some cases where the stem has a short ‘e’.
| stressed syllables | ||
|---|---|---|
| a | - | ö |
| e | - | ø |
| unstressed syllables | ||
| a | - | u |
i-mutation occurs in the present singular of all strong verbs; the subjunctive plural of strong verbs; the subjunctive and present indicative of a great many weak verbs; and in some nouns and other parts of speech. In i-mutation, the stem vowel changes subject to and i or j in the stem, or for historical reasons. The changes are as follows:
| a | - | e |
| á | - | æ |
| o | - | ø |
| ó | - | œ |
| u | - | y |
| ú | - | y |
| au | - | ey |
| jú | - | y |
| ö | - | ø |
Most nouns follow the following patterns of inflexion (based on MB 3.1.4). ‘---’ represents the stem; ‘-#-’ represents the stem subject to u-mutation; ‘-*-’ represents the stem subject to i-mutation.
| masc. | fem. | neut. | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| strong | weak | strong | weak | strong | weak | ||
| sing. | N | ---r | ---i | -#- --- | ---a | --- ---i | ---a |
| A | --- | ---a | -#- --- | -#-u | --- ---i | ---a | |
| G | ---s ---ar | ---a | ---ar | -#-u | --- ---is | ---a | |
| D | --- ---i | ---a | -#- --- | -#-u | ---i | ---a | |
| pl. | N | ---ar ---ir | ---ar | ---ar ---ir -*-r | -#-ur | -#- | -#-u |
| A | ---a ---i -*-u | ---a | ---ar ---ir -*-r | -#-ur | -#- | -#-u | |
| G | ---a | ---a | ---a | ---na | ---a | ---na | |
| D | -#-um | -#-um | -#-um | -#-um | -#-um | -#-um | |
| nom. pl. -ar | nom. pl. -jar | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| sing. | N A G D | hestr hest hests hesti | jökull jökul jökuls jökli | jötunn jötun jötuns jötni | ketill ketil ketils katli | nidhr nidh nidhs nidh |
| pl. | N A G D | hestar hesta hesta hestum | jöklar jökla jökla jöklum | jötnar jötna jötna jötnum | katlar katla katla kötlum | nidhjar nidhja nidhja nidhjum |
| horse | glacier | giant | kettle | kinsman | ||
| no i-mutation | i-mutation | |||
|---|---|---|---|---|
| sing. | N A G D | hlutr hlut hlutar hlut | skjöldr skjöld skjaldar skildi | örn örn arnar erni |
| pl. | N A G D | hlutir hluti hluta hlutum | skildir skjöldu skjalda skjöldum | ernir örnu, erni arna önum |
| thing | shield | eagle | ||
| gen. sing. -ar, nom. pl. -ar | gen. sing. -ar nom. pl. -r | madhr | |||
|---|---|---|---|---|---|
| sing. | N A G D | sær, sjór sæ, sjó sævar, sjóvar sæ(vi), sjó(vi) | fótr fót fótar fœti | fadhir födhur födhur födhur, fedhr | madhr mann manns manni |
| pl. | N A G D | sævar, sjóvar sæva, sjóva sæva, sjóva sæ(v)um, sjóvum | fœtr fœtr fóta fótum | fedhr fedhr fedhra fedhrum | menn menn manna mönnum |
| sea | foot | father | man | ||
| dat. sg. - | dat. sg. -u | ||
|---|---|---|---|
| sing. | N A G D | mold mold moldar mold | kerling kerling kerlingar kerlingu |
| pl. | N A G D | moldar moldar molda moldum | kerlingar kerlingar kerlinga kerlingum |
| earth | old woman |
| sing. | N A G D | ey ey eyjar ey(ju) |
|---|---|---|
| pl. | N A G D | eyjar eyjar eyja eyjum |
| island |
| sing. | N A G D | leidh leidh leidhar leidh | unnr unn unnar unn | brúdhr brúdhi brúdhar brúdh |
|---|---|---|---|---|
| pl. | N A G D | leidhir leidhir leidha leidhum | unnir unnir unna unnum | brúdhir brúdhir brúdha brúdhum |
| way | wave | bride |
| sing. | N A G D | kyr kú kyr kú | bók bók bókar bók | nátt, nótt nátt, nótt náttar nátt, nótt |
|---|---|---|---|---|
| pl. | N A G D | kyr kyr kúa kúm | bœkr bœkr bóka bókum | nætr nætr nátta náttum, nóttum |
| cow | book | night |
This declension also applies to masculine nouns for family members.
| sing. | N A G D | dóttir dóttur dóttur dóttur |
|---|---|---|
| pl. | N A G D | dœttur dœttur dœttra dœttrum |
| daughter |
Note the u-mutation in the pl. nominative and accusative.
| gen. pl. -a | gen. pl. -ja | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| sing. | N A G D | barn barn barns barni | fé fé fás fé | erfidhi erfidhi erfidhis erfidhi | kyn kyn kyns kyni |
| pl. | N A G D | börn börn barna börnum | fé fá fjá fjám | erfidhi erfidhi erfidha erfidhum | kyn kyn kynja kynjum |
| child | money, cattle | trouble | kin | ||
| nom. pl. -ar | nom. pl. -r | ||
|---|---|---|---|
| sing. | N A G D | bogi boga boga boga | gefandi gefanda gefanda gefanda |
| pl. | N A G D | bogar boga boga bogum | gefendr gefendr gefanda geföndum |
| bow | (gefa) |
| sing. | N A G D | saga sögu sögu sögu | kona konu konu konu |
|---|---|---|---|
| pl. | N A G D | sögur sögur sagna sögum | konur konur kvenna konum |
| story | woman |
| sing. | N A G D | hjarta hjarta hjarta hjarta |
|---|---|---|
| pl. | N A G D | hjörtu hjörtu hjartna hjörtum |
| heart |
The weak form was used after the article or a demonstrative pronoun.
| masc. | fem. | neut. | ||
|---|---|---|---|---|
| sing. | N A G D | ríkr ríkan ríks ríkum | rík ríka ríkrar ríkri | ríkt ríkt ríks ríku |
| pl. | N A G D | ríkir ríka ríkra ríkum | ríkar ríkar ríkra ríkum | rík rík ríkra ríkum |
| masc. | fem. | neut. | ||
|---|---|---|---|---|
| sing. | N A G D | gamall gamlan gamals gömlum | gömul gamla gamallar gamalli | gamalt gamalt gamals gömlu |
| pl. | N A G D | gamlir gamla gamalla gömlum | gamlar gamlar gamalla gömlum | göul gömul gamalla gömlum |
Annarr is always strong.
| masc. | fem. | neut. | ||
|---|---|---|---|---|
| sing. | N A G D | annarr annan annars ödhrum | önnur adhra annarrar annarri | annat annat annars ödhru |
| pl. | N A G D | adhrir adhra annarra ödhrum | adhrar adhrar annarra ödhrum | önnur önnur annarra ödhrum |
| masc. | fem. | neut. | ||
|---|---|---|---|---|
| sing. | N AGD | ríki ríka | ríka ríku | ríka ríka |
| pl. | NAG D | ríku ríkum | ríku ríkum | ríku ríkum |
| masc. | fem. | neut. | ||
|---|---|---|---|---|
| sing. | N AGD | verri verra | verri verri | verra verra |
| pl. | NAG D | verri verrum | verri verrum | verri verrum |
The pl. form of einn had the sense ‘some’.
| masc. | fem. | neut. | ||
|---|---|---|---|---|
| sing. | N A G D | einn einn eins einum | ein eina einnar einni | eitt eitt eins einu |
| pl. | N A G D | einir eina einna einum | einar einar einna einum | ein ein einna einum |
| masc. | fem. | neut. | |
|---|---|---|---|
| N A G D | tveir tvá tveggja tveim | tvær tvær tveggja tveim | tvau tvau tveggja tveim |
| masc. | fem. | neut. | |
|---|---|---|---|
| N A G D | thrír thrjá thriggja thrim | thrjár thrjár thriggja thrim | thrjú thrjú thriggja thrim |
| masc. | fem. | neut. | |
|---|---|---|---|
| N A G D | fjórir fjóra fjoggura fjórum | fjórar fjórar fjoggura fjórum | fjogur fjogur fjoggura fjórum |
| masc. | fem. | neut. | |
|---|---|---|---|
| N A G D | bádhir bádha beggja bádhum | bádhar bádhar beggja bádhum | bædhi bædhi beggja bádhum |
| sing. | dual | pl. | |
|---|---|---|---|
| N A G D | ek mik mín mér | vit okkr okkar okkr | vér oss vár oss |
| sing. | dual | pl. | |
|---|---|---|---|
| N A G D | thú thik thín thér | (th)it ykkr ykkar ykkr | (th)ér ydhr ydhar ydhr |
| masc. | fem. | neut. | ||
|---|---|---|---|---|
| sing. | N A G D | hann hann hans honum | hon (hún) hana hennar henni | that that thess thví, thí |
| pl. | N A G D | their thá their(r)a theim | thær thær their(r)a theim | thau thau their(r)a theim |
| masc. | fem. | neut. | ||
|---|---|---|---|---|
| sing. | N A G D | minn minn mín mínum | mín mína minnar minni | mitt mitt míns mínu |
| pl. | N A G D | mínir mína minna mínum | mínar mínar minna mínum | mín mín minna mínum |
| masc. | fem. | neut. | ||
|---|---|---|---|---|
| sing. | N A G D | inn inn ins inum | in ina innar inni | it it ins inu |
| pl. | N A G D | inir ina inna inum | inar inar inna inum | in in inna inum |
| masc. | fem. | neut. | ||
|---|---|---|---|---|
| sing. | N A G D | sá thann thess theim | sú thá their(r)ar their(r)i | that that thess th(v)í |
| pl. | N A G D | their thá their(r)a theim | thær thær their(r)a theim | thau thau their(r)a theim |
| masc. | fem. | neut. | ||
|---|---|---|---|---|
| sing. | N A G D | thessi thenna thessa thessum | thessi thessa thessar thessi | thetta thetta thessa thessu |
| pl. | N A G D | thessir thessa thessa thessum | thessar thessar thessa thessum | thessi thessi thessa thessum |
| masc. | fem. | neut. | ||
|---|---|---|---|---|
| sing. | N A G D |
nakkvarr, nökkurr nakkvarn, nökkurn nakkvars, nökkurs nökkurum |
nökkur nakkvara, nökkura nakkvarrar, nökkurrar nakkvarri, nökkurri |
nakkvat, nökkut nakkvat, nökkut nakkvars, nökkurs nökkuru |
| pl. | N A G D |
nakkvarir, nökkurir nakkvara, nökkura nakkvarra, nökkurra nökkurum |
nakkvarar, nökkurar nakkvarar, nökkurar nakkvarra, nökkurra nökkurum |
nökkur nökkur nakkvarra, nökkurra nökkurum |
| masc. | fem. | neut. | ||
|---|---|---|---|---|
| sing. | N A G D | hverr hvern hvess hveim | hver hverja hverrar hverri | hvat hvat hvess hví |
| pl. | N A G D | hverir hverja hverra hverjum | hverjar hverjar hverra hverjum | hver hver hverra hverjum |
| masc. | fem. | neut. | ||
|---|---|---|---|---|
| sing. | N A G D | engi engan, engi engis, enskis engum | engi enga engrar engri | ekki ekki engis, enskis engu |
| pl. | N A G D | engir enga engra engum | engar engar engra engum | engi engi engra engum |
The stem of the subjunctive pl. is i-mutation of the indicative pl..
| Indicative | Subjunctive | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| Present | Past | Present | Past | ||
| Active voice | |||||
| sing. | 1 2 3 | lyk lykr lykr | lauk laukt lauk | lúka lúkir lúki | lyka lykir lyki |
| pl. | 1 2 3 | lúkum lúkidh lúka | lukum lukudh luku | lúkim lúkidh lúki | lykim lykidh lyki |
| infinitive pres. part. past part. | lúka lúkandi lúkinn, lúkin, lúkit | ||||
| Middle voice | |||||
| sing. | 1 2 3 | lykumk lyksk lyksk | laukumk laukzk lauksk | lúkumk lúkisk lúkisk | lykumk lykisk lykisk |
| pl. | 1 2 3 | lúkumk lúkizk lúkask | lukumk lukuzk lukusk | lúkimk lúkizk lúkisk | lykimk lykizk lykisk |
| infinitive pres. part. past part. | lúkask lúkandisk lúkizk | ||||
| infinitive | pres. sing. | past sing. | past pl. | past part. |
|---|---|---|---|---|
| bíta | bítr | beit | bitu | bitinn |
| bídha | bídhr | beidh | bidhu | bedhit |
| lídha | lídhr | leidh | lidhu | lidhit |
| infinitive | pres. sing. | past sing. | past pl. | past part. |
|---|---|---|---|---|
| ljúga | lygr | laug | lugu | loginn |
| hljóta | hlytr | hlaut | hlutu | hlotinn |
| fljúga, fljúgja | flygr | fló, flaug | flugu | floginn |
| kjósa | kysr | kaus | kuru | kosinn (?) |
| infinitive | pres. sing. | past sing. | past pl. | past part. |
|---|---|---|---|---|
| bresta | brestr | brast | brustu | brostinn |
| drekka | drekkr | drakk | drukku | drukinn |
| verdha | verdhr | vardh | urdhu | ordhinn |
| binda | bindr | batt | bundu | bundinn |
| bregdha | bregdhr | brá | brugdhu | brugdhinn |
| infinitive | pres. sing. | past sing. | past pl. | past part. |
|---|---|---|---|---|
| skera | skerr | skar | skáru | skorinn |
| nema | nemr | nam | námu | numinn |
| sofa | søfr | svaf | sváfu | sofinn |
| koma | kømr | kom | kvámu, kómu | kominn |
| fela | felr | fal | fálu | fólginn |
| stela | stelr | stal | stálu | stólinn |
| infinitive | pres. sing. | past sing. | past pl. | past part. |
|---|---|---|---|---|
| drepa | drepr | drap | drápu | drepinn |
| bidhja | bidhr | badh | bádhyu | bedhinn |
| kvedha | kvedhr | kvadh | kvádhu | kvedhinn |
| sjá | sér | sá | sá, sáu | séinn |
| The following have a weak present tense: | ||||
| liggja | liggr | lá | lágu | leginn |
| gefa | gefr | gaf | gáfu | gefinn |
| infinitive | pres. sing. | past sing. | past pl. | past part. |
|---|---|---|---|---|
| fara | ferr | fór | fóru | farinn |
| ala | elr | ól | ólu | alinn |
| aka | ekr | ók | óku | akinn |
| taka | tekr | tók | tóku | tekinn |
| draga | dregr | dró | drógu | dreginn |
| slá | slær | sló | slógu | sleginn |
| The following have a weak present tense: | ||||
| hlæja | hlær | hló | hlógu | hleginn |
| infinitive | pres. sing. | past sing. | past pl. | past part. | |
|---|---|---|---|---|---|
| misc. | snúa | snyr | snøri, sneri | snøru, sneru | snúinn |
| róa | rœr | røri, reri | røru, reru | róinn | |
| i. | heita | heitr | hét | hétu | heitinn |
| ii. | búa | byr | bjó | bjoggu | búinn |
| iii. | falla | fellr | fell | fellu | fallin |
| ganga | gengr | gekk | gengu | genginn | |
| fá | fær | fekk | fengu | fenginn | |
| iv. | láta | lætr | lét | létu | látinn |
| rádha | rædhr | rádh | rédhu | rádhinn | |
| v. | blóta | blœtr | blét | blétu | blótinn |
| berja | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Indicative | Subjunctive | Imp. | ||||
| Present | Past | Present | Past | Pres. | ||
| Active voice | ||||||
| sing. pl. | 1 2 3 1 2 3 | ber berr berr berjum berjidh berja | bardha bardhir bardhi bördhum bördhudh bördhu | berja berir beri berim beridh beri | berdha berdhir berdhi berdhim berdhidh berdhi | ber berjum beridh |
| infinitive pres. part. past part. | berja berjandi bar(i)t | |||||
| Middle voice | ||||||
| sing. pl. | 1 2 3 1 2 3 | berjumk bersk bersk berjumk berizk berjask | bördhumk bardhisk bardhisk bördhumk bödhuzk bördhusk | berjumk berisk berisk berimk berizk berisk | berdhumk berdhisk berdhisk berdhimk berdhizk berdhisk | bersk berjumk berizk |
| infinitive pres. part. past part. | berjask berjandisk bar(i)zk | |||||
| heyra | ||||||
| Indicative | Subjunctive | Imp. | ||||
| Present | Past | Present | Past | Pres. | ||
| Active voice | ||||||
| sing. pl. | 1 2 3 1 2 3 | heyri heyrir heyrir heyrum heryidh heyra | heyrdha heyrdhir heyrdhi heyrdhum heyrdhudh heyrdhu | heyra heyrir heyri heyrim heyridh heyri | heyrdha heyrdhir heyrdhi heyrdhim heyrdhidh heyrdhi | heyr heyrum heyridh |
| infinitive pres. part. past part. | heyra heyrandi heyr(i)t | |||||
| Middle voice | ||||||
| sing. pl. | 1 2 3 1 2 3 | heyrumk heyrisk heyrisk heyrumk heyrizk heyrask | heyrdhumk heyrdhisk heyrdhisk heyrdhumk heyrdhuzk heyrdhusk | heyrumk heyrisk heyrisk heyrimk heyrizk heyrisk | heyrdhumk heyrdhisk heyrdhisk heyrdhimk heyrdhizk heyrdhisk | heyrsk heyrumk heyrizk |
| infinitive pres. part. past part. | heyrask heyrandisk heyrzk | |||||
| Indicative | Subjunctive | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| Present | Past | Present | Past | ||
| Active voice | |||||
| sing. pl. | 1 2 3 1 2 3 | kalla kallar kallar köllum kallidh kalla | kalladha kalladhir kalladhi kölludhum kölludhudh kölludhu | kalla kallir kalli kallim kallidh kalli | kalladha kalladhir kalladhi kalladhim kalladhidh kalladhi |
| infinitive pres. part. past part. | kalla kallandi kalladhr | ||||
| Middle voice | |||||
| sing. pl. | 1 2 3 1 2 3 | köllumk kallask kallask köllumk kallizk kallask | kölludhumk kalladhisk kalladhisk kölludhumk kölludhuzk kölludhusk | köllumk kallisk kallisk kallimk kallizk kallisk | kölludhumk kalladhisk kalladhisk kalladhimk kalladhizk kalladhisk |
| infinitive pres. part. past part. | kallask kallandisk kallazk | ||||
The present tense of these verbs is like the past tense of strong verbs, and their past tense is weak.
| eiga | mega | kunna | skulu | munu | muna | |||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| indic. pres. | sing. pl. |
1 2 3 1 2 3 | á átt á eigum eigudh eigu | má mátt má megum megudh megu | kann kannt kann kunnum kunnudh kunnu | skal skalt skal skulum skuludh skulu | mun munt mun munum munudh munu | man mant man munum munidh muna |
| indic. past stem subj. pres. stem subj. past stem |
átt- eig- ætt- | mátt- meg- mætt- | kunn- kunn- kynn- | skyld- skyl- skyld- | mund- myn- mynd- | mund- mun- mynd- | ||
| indic. | subj. | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| pres. | past | pres. | past | ||
| sing. pl. | 1 2 3 1 2 3 | em ert er erum erudh eru | var vart var várum várudh váru | sé sér sé sém sédh sé | væra værir væri værim væridh væri |
| imperative past part. | ver, veridh verit | ||||
| indic. | subj. | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| pres. | past | pres. | past | ||
| sing. pl. | 1 2 3 1 2 3 | vil vill, vilt vill viljum vilidh vilja | vilda vildir vildi vildum vildudh vildu | vilja vilir vili vilim vilidh vili | vilda vildir vildi vildim vildidh vildi |
| pres. part. past part. | viljandi viljat | ||||