Grammar Topics

prepared by Tarrin Wills, 2001

1. Phonology
1.1. Front mutation
1.1.1. u-mutation
1.1.2. i-mutation
2. Morphology
2.1. Nouns
2.1.1. Strong declensions
2.1.1.1. Masculine
2.1.1.1.1. gen. sing. -s; nom. pl. -ar
2.1.1.1.2. gen. sing. -ar; nom. pl. -ir
2.1.1.1.3. Other forms
2.1.1.2. Feminine
2.1.1.2.1. -ar in pl.
2.1.1.2.2. -jar in pl.
2.1.1.2.3. -ir in pl.
2.1.1.2.4. -r in pl.
2.1.1.2.5. Irregular forms
2.1.1.3. Neuter
2.1.1.3.1. Regular
2.1.2. Weak declensions
2.1.2.1. Masculine
2.1.2.2. Feminine
2.1.2.2.1. gen. sing. -u, nom. pl. -ur
2.1.2.2.2. gen. sing. -i, nom. pl. -ar/ir
2.1.2.3. Neuter
2.1.2.3.1. Regular
2.2. Adjectives
2.2.1. Strong form
2.2.1.1. in -r
2.2.1.2. in -ll
2.2.1.3. annarr
2.2.2. Weak form
2.2.2.1. Normal
2.2.2.2. Comparatives and present participles
2.2.3. Numbers
2.2.3.1. einn
2.2.3.2. tveir
2.2.3.3. thrír
2.2.3.4. fjórir 2.2.3.5. bádhir
2.3. Pronouns and determiners
2.3.1. First person
2.3.2. Second person
2.3.3. Third person
2.3.4. Possessive
2.3.5. Definite article
2.3.6. sá (that)
2.3.7. thessi (this)
2.3.8. nökkurr (some, any)
2.3.9. hverr (who, what)
2.3.10. engi (none, no)
2.4. Verbs
2.4.1. Strong Verbs
2.4.1.1. Class 1
2.4.1.2. Class 2
2.4.1.3. Class 3
2.4.1.4. Class 4
2.4.1.5. Class 5
2.4.1.6. Class 6
2.4.1.7. Class 7
2.4.2. Weak Verbs
2.4.2.1 Type 1
2.4.2.1 Type 2
2.4.2.3 Type 3
2.4.3. Preterite-present Verbs
2.4.4. Irregular Verbs
2.4.4.1. vera (to be)
2.4.4.2. vilja (to wish)


1. Phonology

1.1. Front mutation

1.1.2. u-mutation

u-mutation occurs in all parts of speech where the stem has a short ‘a’, and in some cases where the stem has a short ‘e’.

stressed syllables
a-ö
e-ø
unstressed syllables
a-u

1.1.2. i-mutation

i-mutation occurs in the present singular of all strong verbs; the subjunctive plural of strong verbs; the subjunctive and present indicative of a great many weak verbs; and in some nouns and other parts of speech. In i-mutation, the stem vowel changes subject to and i or j in the stem, or for historical reasons. The changes are as follows:

a-e
á-æ
o-ø
ó-œ
u-y
ú-y
au-ey
-y
ö-ø

2. Morphology

2.1. Nouns

Most nouns follow the following patterns of inflexion (based on MB 3.1.4). ‘---’ represents the stem; ‘-#-’ represents the stem subject to u-mutation; ‘-*-’ represents the stem subject to i-mutation.

masc.fem.neut.
strongweakstrongweakstrongweak
sing.N ---r ---i -#-
---
---a ---
---i
---a
A --- ---a -#-
---
-#-u ---
---i
---a
G ---s
---ar
---a ---ar -#-u ---
---is
---a
D ---
---i
---a -#-
---
-#-u ---i ---a
pl.N ---ar
---ir
---ar ---ar
---ir
-*-r
-#-ur -#- -#-u
A ---a
---i
-*-u
---a ---ar
---ir
-*-r
-#-ur -#- -#-u
G ---a ---a ---a ---na ---a ---na
D -#-um -#-um -#-um -#-um -#-um -#-um

2.1.1. Strong declensions

2.1.1.1. Masculine

2.1.1.1.1. gen. sing. -s; nom. pl. -ar/-jar
nom. pl. -ar nom. pl. -jar
sing.N
A
G
D
hestr
hest
hests
hesti
jökull
jökul
jökuls
jökli
jötunn
jötun
jötuns
jötni
ketill
ketil
ketils
katli
nidhr
nidh
nidhs
nidh
pl.N
A
G
D
hestar
hesta
hesta
hestum
jöklar
jökla
jökla
jöklum
jötnar
jötna
jötna
jötnum
katlar
katla
katla
kötlum
nidhjar
nidhja
nidhja
nidhjum
horseglaciergiantkettlekinsman
2.1.1.1.2. gen. sing. -ar; nom. pl. -ir
no i-mutation i-mutation
sing.N
A
G
D
hlutr
hlut
hlutar
hlut
skjöldr
skjöld
skjaldar
skildi
örn
örn
arnar
erni
pl.N
A
G
D
hlutir
hluti
hluta
hlutum
skildir
skjöldu
skjalda
skjöldum
ernir
örnu, erni
arna
önum
thingshieldeagle
2.1.1.1.3. Other forms
gen. sing. -ar,
nom. pl. -ar
gen. sing. -ar
nom. pl. -r
madhr
sing.N
A
G
D
sær, sjór
sæ, sjó
sævar, sjóvar
sæ(vi), sjó(vi)
fótr
fót
fótar
fœti
fadhir
födhur
födhur
födhur, fedhr
madhr
mann
manns
manni
pl.N
A
G
D
sævar, sjóvar
sæva, sjóva
sæva, sjóva
sæ(v)um, sjóvum
fœtr
fœtr
fóta
fótum
fedhr
fedhr
fedhra
fedhrum
menn
menn
manna
mönnum
seafootfatherman

2.1.1.2. Feminine

2.1.1.2.1. -ar in pl.
dat. sg. - dat. sg. -u
sing.N
A
G
D
mold
mold
moldar
mold
kerling
kerling
kerlingar
kerlingu
pl.N
A
G
D
moldar
moldar
molda
moldum
kerlingar
kerlingar
kerlinga
kerlingum
earthold woman
2.1.1.2.2. -jar in pl.
sing.N
A
G
D
ey
ey
eyjar
ey(ju)
pl.N
A
G
D
eyjar
eyjar
eyja
eyjum
island
2.1.1.2.3. -ir in pl.
sing.N
A
G
D
leidh
leidh
leidhar
leidh
unnr
unn
unnar
unn
brúdhr
brúdhi
brúdhar
brúdh
pl.N
A
G
D
leidhir
leidhir
leidha
leidhum
unnir
unnir
unna
unnum
brúdhir
brúdhir
brúdha
brúdhum
waywavebride
2.1.1.2.4. -r in plural
sing.N
A
G
D
kyr

kyr
bók
bók
bókar
bók
nátt, nótt
nátt, nótt
náttar
nátt, nótt
pl.N
A
G
D
kyr
kyr
kúa
kúm
bœkr
bœkr
bóka
bókum
nætr
nætr
nátta
náttum, nóttum
cowbooknight
2.1.1.2.5. Irregular forms

This declension also applies to masculine nouns for family members.

sing.N
A
G
D
dóttir
dóttur
dóttur
dóttur
pl.N
A
G
D
dœttur
dœttur
dœttra
dœttrum
daughter

2.1.1.3. Neuter

2.1.1.3.1. Regular

Note the u-mutation in the pl. nominative and accusative.

gen. pl. -a gen. pl. -ja
sing.N
A
G
D
barn
barn
barns
barni


fás
erfidhi
erfidhi
erfidhis
erfidhi
kyn
kyn
kyns
kyni
pl.N
A
G
D
börn
börn
barna
börnum


fjá
fjám
erfidhi
erfidhi
erfidha
erfidhum
kyn
kyn
kynja
kynjum
childmoney, cattletroublekin

2.1.2. Weak declensions

2.1.2.1. Masculine

nom. pl. -ar nom. pl. -r
sing.N
A
G
D
bogi
boga
boga
boga
gefandi
gefanda
gefanda
gefanda
pl.N
A
G
D
bogar
boga
boga
bogum
gefendr
gefendr
gefanda
geföndum
bow(gefa)

2.1.2.2. Feminine

2.1.2.2.1. gen. sing. -u, nom. pl. -ur
sing.N
A
G
D
saga
sögu
sögu
sögu
kona
konu
konu
konu
pl.N
A
G
D
sögur
sögur
sagna
sögum
konur
konur
kvenna
konum
storywoman
2.1.2.2.2. gen. sing. -i, nom. pl. -ar/ir

2.1.2.3. Neuter

2.1.2.3.1. Regular
sing.N
A
G
D
hjarta
hjarta
hjarta
hjarta
pl.N
A
G
D
hjörtu
hjörtu
hjartna
hjörtum
heart

2.2. Adjectives

The weak form was used after the article or a demonstrative pronoun.

2.2.1. Strong form

2.2.1.1. in -r

masc.fem.neut.
sing. N
A
G
D
ríkr
ríkan
ríks
ríkum
rík
ríka
ríkrar
ríkri
ríkt
ríkt
ríks
ríku
pl. N
A
G
D
ríkir
ríka
ríkra
ríkum
ríkar
ríkar
ríkra
ríkum
rík
rík
ríkra
ríkum

2.2.1.2. in -ll

masc.fem.neut.
sing. N
A
G
D
gamall
gamlan
gamals
gömlum
gömul
gamla
gamallar
gamalli
gamalt
gamalt
gamals
gömlu
pl. N
A
G
D
gamlir
gamla
gamalla
gömlum
gamlar
gamlar
gamalla
gömlum
göul
gömul
gamalla
gömlum

2.2.1.3. annarr

Annarr is always strong.

masc.fem.neut.
sing. N
A
G
D
annarr
annan
annars
ödhrum
önnur
adhra
annarrar
annarri
annat
annat
annars
ödhru
pl. N
A
G
D
adhrir
adhra
annarra
ödhrum
adhrar
adhrar
annarra
ödhrum
önnur
önnur
annarra
ödhrum

2.2.2. Weak form

2.2.2.1. Normal

masc.fem.neut.
sing. N
AGD
ríki
ríka
ríka
ríku
ríka
ríka
pl. NAG
D
ríku
ríkum
ríku
ríkum
ríku
ríkum

2.2.2.2. Comparatives and present participles

masc.fem.neut.
sing. N
AGD
verri
verra
verri
verri
verra
verra
pl. NAG
D
verri
verrum
verri
verrum
verri
verrum

2.2.3. Numbers

2.2.3.1. einn

The pl. form of einn had the sense ‘some’.

masc.fem.neut.
sing. N
A
G
D
einn
einn
eins
einum
ein
eina
einnar
einni
eitt
eitt
eins
einu
pl. N
A
G
D
einir
eina
einna
einum
einar
einar
einna
einum
ein
ein
einna
einum

2.2.3.2. tveir

masc.fem.neut.
N
A
G
D
tveir
tvá
tveggja
tveim
tvær
tvær
tveggja
tveim
tvau
tvau
tveggja
tveim

2.2.3.3. thrír

masc.fem.neut.
N
A
G
D
thrír
thrjá
thriggja
thrim
thrjár
thrjár
thriggja
thrim
thrjú
thrjú
thriggja
thrim

2.2.3.4. fjórir

masc.fem.neut.
N
A
G
D
fjórir
fjóra
fjoggura
fjórum
fjórar
fjórar
fjoggura
fjórum
fjogur
fjogur
fjoggura
fjórum

2.2.3.5. bádhir

masc.fem.neut.
N
A
G
D
bádhir
bádha
beggja
bádhum
bádhar
bádhar
beggja
bádhum
bædhi
bædhi
beggja
bádhum

2.3. Pronouns and determiners

2.3.1. First person

sing.dualpl.
N
A
G
D
ek
mik
mín
mér
vit
okkr
okkar
okkr
vér
oss
vár
oss

2.3.2. Second person

sing.dualpl.
N
A
G
D
thú
thik
thín
thér
(th)it
ykkr
ykkar
ykkr
(th)ér
ydhr
ydhar
ydhr

2.3.3. Third person

masc.fem.neut.
sing. N
A
G
D
hann
hann
hans
honum
hon (hún)
hana
hennar
henni
that
that
thess
thví, thí
pl. N
A
G
D
their
thá
their(r)a
theim
thær
thær
their(r)a
theim
thau
thau
their(r)a
theim

2.3.4. Possessive

masc.fem.neut.
sing. N
A
G
D
minn
minn
mín
mínum
mín
mína
minnar
minni
mitt
mitt
míns
mínu
pl. N
A
G
D
mínir
mína
minna
mínum
mínar
mínar
minna
mínum
mín
mín
minna
mínum

2.3.5. Definite article

masc.fem.neut.
sing. N
A
G
D
inn
inn
ins
inum
in
ina
innar
inni
it
it
ins
inu
pl. N
A
G
D
inir
ina
inna
inum
inar
inar
inna
inum
in
in
inna
inum

2.3.6. sá (that)

masc.fem.neut.
sing. N
A
G
D

thann
thess
theim

thá
their(r)ar
their(r)i
that
that
thess
th(v)í
pl. N
A
G
D
their
thá
their(r)a
theim
thær
thær
their(r)a
theim
thau
thau
their(r)a
theim

2.3.7. thessi (this)

masc.fem.neut.
sing. N
A
G
D
thessi
thenna
thessa
thessum
thessi
thessa
thessar
thessi
thetta
thetta
thessa
thessu
pl. N
A
G
D
thessir
thessa
thessa
thessum
thessar
thessar
thessa
thessum
thessi
thessi
thessa
thessum

2.3.8. nökkurr (some, any)

masc.fem.neut.
sing. N
A
G
D
nakkvarr, nökkurr
nakkvarn, nökkurn
nakkvars, nökkurs
nökkurum
nökkur
nakkvara, nökkura
nakkvarrar, nökkurrar
nakkvarri, nökkurri
nakkvat, nökkut
nakkvat, nökkut
nakkvars, nökkurs
nökkuru
pl. N
A
G
D
nakkvarir, nökkurir
nakkvara, nökkura
nakkvarra, nökkurra
nökkurum
nakkvarar, nökkurar
nakkvarar, nökkurar
nakkvarra, nökkurra
nökkurum
nökkur
nökkur
nakkvarra, nökkurra
nökkurum

2.3.9. hverr (who, what)

masc.fem.neut.
sing. N
A
G
D
hverr
hvern
hvess
hveim
hver
hverja
hverrar
hverri
hvat
hvat
hvess
hví
pl. N
A
G
D
hverir
hverja
hverra
hverjum
hverjar
hverjar
hverra
hverjum
hver
hver
hverra
hverjum

2.3.10. engi (none, no)

masc.fem.neut.
sing. N
A
G
D
engi
engan, engi
engis, enskis
engum
engi
enga
engrar
engri
ekki
ekki
engis, enskis
engu
pl. N
A
G
D
engir
enga
engra
engum
engar
engar
engra
engum
engi
engi
engra
engum

2.4. Verbs

2.4.1. Strong Verbs

The stem of the subjunctive pl. is i-mutation of the indicative pl..

IndicativeSubjunctive
PresentPastPresentPast
Active voice
sing. 1
2
3
lyk
lykr
lykr
lauk
laukt
lauk
lúka
lúkir
lúki
lyka
lykir
lyki
pl. 1
2
3
lúkum
lúkidh
lúka
lukum
lukudh
luku
lúkim
lúkidh
lúki
lykim
lykidh
lyki
infinitive
pres. part.
past part.
lúka
lúkandi
lúkinn, lúkin, lúkit
Middle voice
sing. 1
2
3
lykumk
lyksk
lyksk
laukumk
laukzk
lauksk
lúkumk
lúkisk
lúkisk
lykumk
lykisk
lykisk
pl. 1
2
3
lúkumk
lúkizk
lúkask
lukumk
lukuzk
lukusk
lúkimk
lúkizk
lúkisk
lykimk
lykizk
lykisk
infinitive
pres. part.
past part.
lúkask
lúkandisk
lúkizk

2.4.1.1. Class 1

infinitivepres. sing.past sing.past pl.past part.
bítabítrbeitbitubitinn
bídhabídhrbeidhbidhubedhit
lídhalídhrleidhlidhulidhit

2.4.1.2. Class 2

infinitivepres. sing.past sing.past pl.past part.
ljúgalygrlaugluguloginn
hljótahlytrhlauthlutuhlotinn
fljúga,
fljúgja
flygrfló,
flaug
flugufloginn
kjósakysrkauskurukosinn (?)

2.4.1.3. Class 3

infinitivepres. sing.past sing.past pl.past part.
brestabrestrbrastbrustubrostinn
drekkadrekkrdrakkdrukkudrukinn
verdhaverdhrvardhurdhuordhinn
bindabindrbattbundubundinn
bregdhabregdhrbrábrugdhubrugdhinn

2.4.1.4. Class 4

infinitivepres. sing.past sing.past pl.past part.
skeraskerrskarskáruskorinn
nemanemrnamnámunuminn
sofasøfrsvafsváfusofinn
komakømrkomkvámu,
kómu
kominn
felafelrfalfálufólginn
stelastelrstalstálustólinn

2.4.1.5. Class 5

infinitivepres. sing.past sing.past pl.past part.
drepadreprdrapdrápudrepinn
bidhjabidhrbadhbádhyubedhinn
kvedhakvedhrkvadhkvádhukvedhinn
sjásérsá,
sáu
séinn
The following have a weak present tense:
liggjaliggrláguleginn
gefagefrgafgáfugefinn

2.4.1.6. Class 6

infinitivepres. sing.past sing.past pl.past part.
faraferrfórfórufarinn
alaelrólólualinn
akaekrókókuakinn
takatekrtóktókutekinn
dragadregrdródrógudreginn
sláslærslóslógusleginn
The following have a weak present tense:
hlæjahlærhlóhlóguhleginn

2.4.1.7. Class 7

infinitivepres. sing.past sing.past pl. past part.
misc. snúasnyrsnøri,
sneri
snøru,
sneru
snúinn
róarœrrøri,
reri
røru,
reru
róinn
i. heitaheitrhéthétuheitinn
ii. búabyrbjóbjoggubúinn
iii. fallafellrfellfellufallin
gangagengrgekkgengugenginn
færfekkfengufenginn
iv. látalætrlétlétulátinn
rádharædhrrádhrédhu rádhinn
v. blótablœtrblétblétublótinn

2.4.2. Weak Verbs

2.4.2.1 Type 1

berja
IndicativeSubjunctiveImp.
PresentPastPresentPastPres.
Active voice
sing.


pl.
1
2
3
1
2
3
ber
berr
berr
berjum
berjidh
berja
bardha
bardhir
bardhi
bördhum
bördhudh
bördhu
berja
berir
beri
berim
beridh
beri
berdha
berdhir
berdhi
berdhim
berdhidh
berdhi

ber

berjum
beridh
infinitive
pres. part.
past part.
berja
berjandi
bar(i)t
Middle voice
sing.


pl.
1
2
3
1
2
3
berjumk
bersk
bersk
berjumk
berizk
berjask
bördhumk
bardhisk
bardhisk
bördhumk
bödhuzk
bördhusk
berjumk
berisk
berisk
berimk
berizk
berisk
berdhumk
berdhisk
berdhisk
berdhimk
berdhizk
berdhisk

bersk

berjumk
berizk
infinitive
pres. part.
past part.
berjask
berjandisk
bar(i)zk
heyra
IndicativeSubjunctiveImp.
PresentPastPresentPastPres.
Active voice
sing.


pl.
1
2
3
1
2
3
heyri
heyrir
heyrir
heyrum
heryidh
heyra
heyrdha
heyrdhir
heyrdhi
heyrdhum
heyrdhudh
heyrdhu
heyra
heyrir
heyri
heyrim
heyridh
heyri
heyrdha
heyrdhir
heyrdhi
heyrdhim
heyrdhidh
heyrdhi

heyr

heyrum
heyridh
infinitive
pres. part.
past part.
heyra
heyrandi
heyr(i)t
Middle voice
sing.


pl.
1
2
3
1
2
3
heyrumk
heyrisk
heyrisk
heyrumk
heyrizk
heyrask
heyrdhumk
heyrdhisk
heyrdhisk
heyrdhumk
heyrdhuzk
heyrdhusk
heyrumk
heyrisk
heyrisk
heyrimk
heyrizk
heyrisk
heyrdhumk
heyrdhisk
heyrdhisk
heyrdhimk
heyrdhizk
heyrdhisk

heyrsk

heyrumk
heyrizk
infinitive
pres. part.
past part.
heyrask
heyrandisk
heyrzk

2.4.2.2 Type 2

IndicativeSubjunctive
PresentPastPresentPast
Active voice
sing.


pl.
1
2
3
1
2
3
kalla
kallar
kallar
köllum
kallidh
kalla
kalladha
kalladhir
kalladhi
kölludhum
kölludhudh
kölludhu
kalla
kallir
kalli
kallim
kallidh
kalli
kalladha
kalladhir
kalladhi
kalladhim
kalladhidh
kalladhi
infinitive
pres. part.
past part.
kalla
kallandi
kalladhr
Middle voice
sing.


pl.
1
2
3
1
2
3
köllumk
kallask
kallask
köllumk
kallizk
kallask
kölludhumk
kalladhisk
kalladhisk
kölludhumk
kölludhuzk
kölludhusk
köllumk
kallisk
kallisk
kallimk
kallizk
kallisk
kölludhumk
kalladhisk
kalladhisk
kalladhimk
kalladhizk
kalladhisk
infinitive
pres. part.
past part.
kallask
kallandisk
kallazk

2.4.2.3 Type 3

2.4.3. Preterite-present Verbs

The present tense of these verbs is like the past tense of strong verbs, and their past tense is weak.

eigamegakunnaskulumunumuna
indic.
pres.
sing.


pl.
1
2
3
1
2
3
á
átt
á
eigum
eigudh
eigu

mátt

megum
megudh
megu
kann
kannt
kann
kunnum
kunnudh
kunnu
skal
skalt
skal
skulum
skuludh
skulu
mun
munt
mun
munum
munudh
munu
man
mant
man
munum
munidh
muna
indic. past stem
subj. pres. stem
subj. past stem
átt-
eig-
ætt-
mátt-
meg-
mætt-
kunn-
kunn-
kynn-
skyld-
skyl-
skyld-
mund-
myn-
mynd-
mund-
mun-
mynd-

2.4.4. Irregular Verbs

2.4.4.1. vera (to be)

indic.subj.
pres.pastpres.past
sing.


pl.
1
2
3
1
2
3
em
ert
er
erum
erudh
eru
var
vart
var
várum
várudh
váru

sér

sém
sédh
væra
værir
væri
værim
væridh
væri
imperative
past part.
ver, veridh
verit

2.4.4.2. vilja (to wish)

indic.subj.
pres.pastpres.past
sing.


pl.
1
2
3
1
2
3
vil
vill, vilt
vill
viljum
vilidh
vilja
vilda
vildir
vildi
vildum
vildudh
vildu
vilja
vilir
vili
vilim
vilidh
vili
vilda
vildir
vildi
vildim
vildidh
vildi
pres. part.
past part.
viljandi
viljat